علمی که هیچ وقت به آن ارجاع داده نمی شود! - 1396/09/26

مجله نیچر در گزارشی به بررسی مقالات علمی پرداخته است که  ارجاع نمی گیرند.در این گزارش اشاره شده است که تعداد مقالات بدون ارجاع نسبت به آن چه تصور می شده است، کمتر می باشد. البته این به معنا افزایش مقالات با کیفیت نیست.

 در یک مقاله جنجالی که ساینس در سال 1990 چاپ کرده بود (1)  "ادعا شده بود که نیمی از مقالات علمی پس از 5 سال بدون ارجاع باقی می مانند".

این درحالی است که مطالعات اخیر نشان می دهد که این عدد بسیار کمتر از آماری است که  انگاشته می شد. یکی از دشواری های این بررسی، آمار بسیار بالای مقالات است ؛ در شبکه جهانی اینترنت از سال 1990 تا کنون بیش از 39 میلیون مقاله ثبت شده است. دنبال کردن این تعداد از مقالات و ارجاعات مربوط به آن کاری بس دشوار است.  

در هر صورت در این گزارش به بررسی وضعیت این مقالات بر اساس تقسیم بندی های متفاوت  پرداخته شده است. به طور مثال این عدد بسته به حوزه علمی متفاوت است. مقالات در حوزه علوم انسانی نسبت به علوم  بنیادی تعداد مقالات بدون ارجاع بیشتری دارند. از طرفی در علوم نیز این عدد بسته به حوزه های تحقیقاتی متفاوت است. به طور مثال در مطالعه ای  که در سال 2006 انجام شده است 4% مقالات زیست-پزشکی بدون ارجاع باقی می ماند این عدد در شیمی 8% و در فیزیک 11% است.

در این گزارش خواندنی نتیجه گیری میشود که کم بودن آمار مقالات بدون ارجاع به معنی آن نیست که امروز ما علم بهتری را تولید می کنیم. بلکه بدین معنا است که تعداد مقالات و سیاهه ارجاعات آن ها و سیستم های جستجو ما بهتر شده اند.

نویسنده خبر: شانت باغرام

منبع خبر: نیچر , http://psi.ir/news2_fa.asp?id=2353

[1] Hamilton, D. P. Science 250, 1331–1332 -1990